Definicja wskaźnika WHR

WHR to iloraz obwodu talii i obwodu bioder, wyrażony jako liczba dziesiętna (np. 0,78 lub 0,95). Im wyższa wartość, tym większy udział tkanki tłuszczowej gromadzi się w okolicy brzucha względem bioder — co lekarze nazywają otyłością typu androidalnego (brzusznego), potocznie „typu jabłko".

Niższe wartości WHR oznaczają sylwetkę typu gynoidalnego („gruszka"), w której tkanka tłuszczowa odkłada się głównie w okolicach bioder i ud — układ ten jest statystycznie mniej obciążający dla serca i metabolizmu.

Wzór i sposób obliczania

Wzór na WHR jest bardzo prosty:

WHR = obwód talii ÷ obwód bioder

Oba pomiary muszą być wykonane w tych samych jednostkach (najczęściej centymetrach). Obwód talii mierzy się w najwęższym punkcie tułowia — zwykle na wysokości pępka, po swobodnym wydechu. Obwód bioder mierzy się w najszerszym miejscu pośladków. Wynik możesz od razu sprawdzić w naszym kalkulatorze WHR.

Historia wskaźnika

Koncepcja rozróżniania typów otyłości sięga lat 40. XX wieku, gdy francuski lekarz Jean Vague zaobserwował, że otyłość „androidalna" (brzuszna) wiąże się z większym ryzykiem cukrzycy i chorób serca niż otyłość „gynoidalna" (biodrowo-udowa). W kolejnych dekadach WHR stało się standardowym narzędziem badawczym, a Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) opublikowała oficjalne progi referencyjne, które obowiązują do dziś.

Po co obliczać WHR?

  • Ocena ryzyka chorób sercowo-naczyniowych niezależnie od samej masy ciała.
  • Monitorowanie zmian sylwetki w trakcie odchudzania lub budowania masy mięśniowej.
  • Uzupełnienie obrazu zdrowia obok BMI, które nie uwzględnia rozkładu tkanki tłuszczowej.
  • Prosty, bezpłatny wskaźnik możliwy do wykonania samodzielnie w domu.

Ten artykuł ma charakter edukacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej.

Najczęstsze pytania

Czy WHR trzeba mierzyć na czczo?

Nie jest to konieczne, ale dla powtarzalności warto mierzyć się o podobnej porze dnia, najlepiej rano przed posiłkiem.

Czy WHR różni się w zależności od wieku?

Normy WHO nie są rozbite na grupy wiekowe, choć w praktyce WHR ma tendencję do wzrostu wraz z wiekiem u obu płci.

Czy da się szybko obliczyć WHR online?

Tak — wystarczy podać obwód talii i bioder w naszym kalkulatorze WHR, a wynik i interpretację otrzymasz natychmiast.